Mocht je de achternaam “Chevalking” dragen en in de waan verkeren, dat deze naam een samenstelling is van het Franse “Cheval” en het Engelse “King” en dus “paardenkoning” betekent, dan moet ik je teleurstellen. De herkomst van deze mooie en chique lijkende naam is helaas wat profaner, maar daarom niet minder interessant. Hoe dat precies zit, wil ik je in deze blog vertellen.
Om maar gelijk met de deur in huis te vallen: De naam “Chevalking” komt voort uit een schrijffout bij het inschrijven in het geboorteregister.

In de 18/19e eeuw leefde Evert Jan Zeevalking (1772-1850). Hij was getrouwd met Aaltjen Cremer. Zij kregen vijf kinderen: Elisabeth, Berent Jan, Hendrica, Garrit Jan en Jan. Alle kinderen worden ingeschreven onder de naam “Zevalkink”, behalve Garrit Jan, hij wordt per abuis onder de naam “Chevalking” ingeschreven. Het gebeurde trouwens regelmatig dat namen op verschillende manieren geschreven werden. Zo kan iemand bijvoorbeeld “Berend”, “Barend”, “Berent” of “Barent” geschreven worden. Ook achternamen worden wel eens verschillend geschreven. Tja, mensen waren toen niet altijd even vaardig in het schrijven, vermoed ik.
Zijn zoon, Gerrit Jan Chevalking  (1837-1920) is de opa van mijn opa (Karel Albertus Chevalking). Gerrit Jan is bij iedereen bekend als de boswachter van de Slangenburg.
Al zijn nakomelingen dragen de naam “Chevalking”.

Gerrit Jan Chevalking 1837-1920

De naam “Chevalking” komt dus voort uit een foutieve schrijfwijze van de naam “Zevalking”.
Maar waar komt de naam “Zevalking” vandaan?
We beginnen bij de achterkant van het woord.
Het achtervoegsel -ing of -ink zie je heel veel bij achternamen, zeker in de Achterhoek,
In “Ontstaan van namen en naamsaanneming” kunnen we over de uitgang -ing/-ink lezen:

“In de Middeleeuwen, toen Nederland nog bestond uit verschillende, vrij onafhankelijke gewesten, ontstonden in bepaalde gebieden zeer specifieke namen en toevoegingen”
“Zo kwamen in Twente en de Achterhoek de toevoegsels -ing en -ink heel veel voor. Het -ink wil zoveel zeggen als behorende tot. En wel behorende tot die en die familie, boerderij, nederzetting, bezitting.
Jannink had een voorvader Jan, Dirkink een Dirk. In andere streken heetten die Dirksen of Derksen.
De hoeve van Bern of Bren (Bernard) was een Brennink en de opzichter of meier was de Brenninkmeier.”

Het zou dus heel goed om de naam van een boerderij kunnen gaan.
En inderdaad: in Zelhem staat een boerderij met de naam “Zeevalking”. Uit het stamboomonderzoek dat ik tot nu toe gedaan heb weet ik, dat onze roots in Zelhem liggen. Dus dat puzzelstukje past!
De boerderij staat aan de Oosterwijkweg 2 tussen Zelhem en Ruurlo en is op de foto te zien. Maar ik moet jullie een beetje teleurstellen: de boerderij, die er nu staat is gebouwd in 1906.

Boerderij “Zeevalking” in Zelhem 

Google Earth                Oosterwijkweg 2 met boerderij 

Er staat een wat oudere schuur bij, maar die is ook zeker niet eeuwenoud (de huidige eigenaar schat dat de schuur van ca. 1850 is).

De waarschijnlijkheid is dus zeer groot, dat onze voorouders van (een voorloper van)  deze boerderij kwamen en eigenaren of pachters van de bijbehorende grond waren.

Maar hoe komt het nou, dat onze familienaam eigenlijk de naam van een boerderij is?

“In Oost-Nederland werden huisnamen als achternaam gebruikt. Daar heette men naar de boerderij waar men woonde. Zolang de boerderij van vader op zoon overgaat, lijkt dat op een erfelijke geslachtsnaam. Maar de achternaam verandert als men verhuist, bijvoorbeeld om in te trouwen op een andere boerderij. Deze gewoonte wordt in bepaalde gebieden, zoals in Winterswijk, nog steeds gehanteerd. Mensen zijn daar beter bekend bij hun boerderijnaam dan bij hun officiële achternaam. Soms is zelfs een combinatie van achternaam en boerderijnaam mogelijk, zoals Leferink op Reinink, Jagers op Akkerhuis, Busger op Vollenbroek en Scholte op Reimer. Het achtervoegsel ‘-ink’, ‘-ing’ of ‘-inga’ heeft betrekking op ‘bij de familie van’. “

(https://jouwnaambord.nl/geschiedenis-achternamen)

“Om eenheid in de systemen te krijgen, werd in de napoleontische tijd (1799-1815) besloten dat iedereen die nog geen achternaam had er één moest kiezen, en dat achternamen altijd van vader op kind zouden overgaan. In grote delen van de Lage Landen waren namen al min of meer gefixeerd in de voorliggende periode, zodat voor deze personen alleen de vastliggende schrijfwijze nieuw was.”

(id)

Interessant zou het nu zijn om te kijken of het bekend is, wie er op boerderij “Zeevalking” heeft gewoond. En dat is het geval!

De eigenaars/pachters waren:
1577: Hendrik Segevalkink
Harmen Zeevalkink tot 1721
Herman Leeuwenborgh tot 1722 – 1740
Willem Zeevalkink (geb ± 1729 – ovl. 1783) met Aaltje Weergang weduwe van Barent Zeevalkink
Barent Wolsink/Zeevalkink tot aan zijn dood op 09-01-1740
1646: Henrick Hessinck (Kreynck)
1820: L. Brusse
1858: R. Mentink
1874: Woerts
1897: Lambert Woerts
1903: Salemink
(http://www.oudzelhem.nl/)

Omdat ná 1810 alle achternamen vaststaan, moeten we ervan uitgaan dat onze voorouder vóór die tijd de naam Zevalking al had. Dus bewoners van ná 1810 vallen af. Herman Leeuwenborgh heeft blijkbaar niet de naam van de boerderij aangenomen, hetzelfde is het geval met Henrick Hessinck. Met zekerheid kunnen we dit echter niet zeggen.
Maar gaan we daar wel even van uit, dan blijven Barent Wolsink/Zeevalkink, Willem Zeevalkink, Harmen Zeevalkink en Hendrik Segevalkink over.
Ik weet zeker, dat het Willem niet kan zijn en dat het ook waarschijnlijk niet Barent is (hoewel die voornaam wel veel bij onze voorouders voorkomt, dus ik sluit het nog steeds niet helemaal uit). Harmen Zeevalkink  of  Sevalkingh heeft drie zonen Hendrick (*7 oktober 1703), Derck (*12 oktober 1707), Willem (*25 december 1707) en een dochter, Hermina, maar ik heb (nog) niet kunnen achterhalen of zij kinderen hadden. Er is niets over te vinden, helaas.
En uit de 17e eeuw hebben we helemaal geen namen. Wie weet hoeveel Zeevalkings er nog op de boerderij gewoond hebben?
Het is mij dus helaas tot nu toe nog niet gelukt om te achterhalen, wie die voorouder van ons was, die ooit op boerderij “Zeevalkink” heeft gewoond en die naam aan heeft genomen.

Leuk is het misschien nog wel om te kijken, wat de naam “Zeevalking” betekent. We zien al in bovenstaande lijst van pachters/eigenaren, dat er een oudere schrijfwijze “Segevalkink” bestaat. We weten inmiddels dat het affix ‘ink “behorend bij” betekent. Het woord “Segevalk” is een oud Germaans woord “Siguwalh” dat uit twee delen bestaat: “Sigu”, wat “zege” betekent en “valha”, wat “vreemdeling” betekent. Het is niet duidelijk, wat de combinatie van die twee woorden precies betekende, maar het gaat in ieder geval om een Germaanse naam.
Al in 1381 bestond er een boerderij met de naam “Segevalkinck” in Zelhem.
(https://docplayer.nl/17918992-Enkele-kenmerken-en-verklaringen-van-twentse-familienamen.html)

Mochten jullie teleurgesteld zijn, dat ik niet heb kunnen achterhalen, hoe wij precies met de boerderij verbonden zijn, ik heb onze voorouders wel tot in 1740/50 kunnen traceren.
Maar daarover later meer….

Bronnen:
Ontstaan van namen en naamsaanneming; http://members.chello.nl/~r.fruining/Namen/Ontstaan%20van%20namen%20en%20naamsaanneming.htm
https://www.cbgfamilienamen.nl/nfb/detail_naam.php?info=component&component=ink&nfd_naam=Aalderink&gba_lcnaam=&operator=eq&taal=
https://docplayer.nl/17918992-Enkele-kenmerken-en-verklaringen-van-twentse-familienamen.html
http://www.oudzelhem.nl/
eigen stamboomonderzoek via My Heritage